Waterzuivering

Wat is waterzuivering van afvalwater ?

Waterzuivering is nodig om het oppervlaktewater schoon te houden en de kwaliteit van onze waterlopen te verzekeren. Ook huishoudelijk afvalwater moet gezuiverd worden voordat het wordt geloosd in het oppervlaktewater of in de bodem wordt geïnfiltreerd.

Per bewoner verbruiken wij ongeveer 120 liter water per dag. Dit water is na gebruik in kleine of grote mate vervuild. Zonder voorafgaande zuivering kan het water niet in de natuur terug.

Waaruit bestaat de verontreiniging in huishoudelijk afvalwater ?

• Voedingsstoffen of nutriënten
  Anorganische voedingsstoffen zijn bvb. nitraat en fosfaat. Stikstof komt voor in sommige organische verbindingen zoals in eiwitten en ureum. Nitraat komt vrij bij de afbraak van organische verbindingen. Ook een gedeelte van het opgenomen fosfaat wordt via de urine en ontlasting uitgescheiden.
• Zuurstofbindende stoffen
  Zuurstofbindende stoffen zijn Organische verbindingen zoals eiwitten, koolhydraten en vetten. Via uitwerpselen, etensresten en schoonmaakproducten komen in het afvalwater terecht.
• Zware metalen en organische microverontreinigingen
  Schadelijke producten bevuilen het afvalwater met zware metalen en organische microverontreinigingen. Hun aandeel in het huishoudelijk afvalwater is eerder beperkt.

Hoe werken de rioleringen en het rioolstelsel ?

Al bij aanvang worden het huishoudelijke afvalwater en regenwater zoveel mogelijk gescheiden. Via collectoren of verzamelriolen wordt het afvalwater naar een zuiveringsinstallatie geleid.

Bij de afvoer van het afvalwater kunnen er pompstations en persleidingen nodig zijn voor het transport. Overstorten en opvangbekkens zorgen ervoor dat bij overbelasting ofwel direct wordt geloosd of gebufferd.

Vroeger werden vooral ‘gemengde rioleringsstelsels’ aangelegd. Hierbij werden zowel het afvalwater als het regenwater gemengd. Probleem is hier dat door het regenwater het afvalwater wordt verdund. Voor een optimale behandeling van het afvalwater moet dit zo geconcentreerd mogelijk zijn. Bij zware en / of aanhoudende regen bestaat het risico dat de riolering het debiet niet aankan en dat ongezuiverd afvalwater in het oppervlaktewater terechtkomt.

Gescheiden rioleringsstelsels hebben nu de voorkeur. Bij dit systeem komt het regenwater of hemelwater niet meer in de riolering terecht. Om wateroverlast te vermijden en het grondwaterpeil in stand te houden, wordt het regenwater via infiltratie of insijpeling in de bodem gebracht of via grachten gecontroleerd afgevoerd.

Nadelen van het gebruik van overstorten en noodoverlopen

Bij een gemengde riolering kan men niet zonder overstorten. Deze zijn een noodzakelijk kwaad wegens hun negatieve invloed op het milieu.

Om het teveel aan hemelwater bij zware regenval aan te kunnen worden hier en daar overstorten of noodoverlopen in het rioleringsstelsel ingebouwd. Het risico van wateroverlast wordt hierdoor verminderd. Ondanks het feit dat overstortwater sterk verdund is door het regenwater, komt er toch een gedeeltelijke vervuiling in het oppervlaktewater terecht. Met alle schadelijke gevolgen vandien.

Zuiveringsinstallatie voor rioolwater

Alle gezonde waterlopen hebben een zelfreinigend vermogen. In een zuiveringsinstallatie voor rioolwater wordt dit proces nagebootst. Micro-organismen zorgen in de natuur voor de afbraak van de aanwezige voedingsstoffen in het afvalwater. In de vorm van actief slib doen deze organismen hun werk in een rioolwaterzuiverings- installatie of R.W.Z.I.
De gangbare installaties behandelen in een tijdspanne van 24 uur hoeveelheden afvalwater die groter zijn dan dat van 2000 I.E. (Inwoners Equivalent). Een I.E. of Inwoners Equivalent is gelijk aan de gemiddelde hoeveelheid afvalwater die één persoon per dag produceert.
Er wordt uitgegaan van 150 liter per dag, iets meer dus dan de hogervermelde hoeveelheid van 120 liter. In het gemiddelde van 150 liter zit ook het afvalwater van kleine bedrijven, ziekenhuizen, scholen, enz.

In een zuiveringsinstallatie ondergaat het afvalwater een mechanische zuivering gevolgd door een biologische zuivering.

• Mechanische voorzuivering
  Alle grotere delen in het afvalwater worden door middel van roosters verwijderd. Eventueel kunnen ook vet en zand door een vet- en zandvanger worden gescheiden van het afvalwater. In een voorbezinktank kan bezinkbaar materiaal uit het rioolwater worden gehaald.
• Biologische zuivering
  De heel kleine of opgeloste deeltjes die na de mechanische zuivering nog overblijven in het water, worden door aërobe bacteriën en micro-organismen afgebroken. Samen met toegevoerde zuurstof zorgt dit actieve slib ervoor dat de organische afvalstoffen worden afgebroken tot koolstofdioxide (CO2), stikstofgas (N2) en water (H2O). Deze biologische zuivering lijkt dus heel sterk op wat er in een natuurlijke waterloop gebeurt.
• Nabezinking
  De nabezinking is de laatste fase in het zuiveringsproces. Het overblijvende slib bezinkt in de tank na verloop van tijd en gezuiverde water kan via een overloopsysteem in het oppervlaktewater worden geloosd.
  

Wat gebeurt er met het overblijvende slib ?

Een groot gedeelte van het overblijvende slib wordt na de nabezinking hergebruikt in de biologische zuivering. Het teveel aan slib moet worden afgevoerd.

Afvalwater dat het hierboven zuiveringsproces heeft doorlopen, is biologisch zuiver maar is wel nog geen drinkbaar water. Het kan gerust worden geloosd in de natuur, maar om het echt drinkbaar te maken is er nog verdere filtering en behandeling nodig.

Waterzuivering op kleine schaal

Kleinschalige waterzuivering is vooral bedoeld voor gezinnen, horeca-bedrijven en kleine en middelgrote ondernemingen (KMO's). Afhankelijk van de zone waarin ze gelegen zijn en of ze al dan niet aangesloten zijn op een gescheiden rioleringsstelsel, moeten ze zelf instaan voor de waterzuivering van het huishoudelijk afvalwater. Wil u meer weten overde zonering en plaatselijke regelgeving, wendt u zich best tot de Technische Dienst of de Dienst Milieu van uw gemeente. Zij kunnen u ook inlichten op het vlak van subsidiëring en premies.

Alle systemen van waterzuivering op kleine schaal werken volgens hetzelfde principe als dat van een grote waterzuiveringsinstallatie zoals hierboven beschreven. Enkel de uitvoering en de schaal verschillen.

Huishoudelijk afvalwater bestaat uit "grijs" en "zwart" afvalwater. Onder grijs afvalwater wordt het water verstaan dat afkomstig is van wasmachine, vaatwasmachine, douche, bad en keuken. Zwart water is de overloop van de septische put (sanitair water). Het grijze water komt eerst in een vetafscheider terecht. De overloop hiervan en die van de septische put vormen samen het te zuiveren huishoudelijk afvalwater.

Voor kleinschalige waterzuivering komen er twee systemen in aanmerking. Een rietveld of een I.B.A. (Individuele Behandeling van Afvalwater). Hieronder gaan we op beide systemen dieper in.

Waterzuivering door een rietveld

Afvalwater zuiveren via een rietveld is zeker de manier die het dichtst bij de natuur ligt. Het wortelstelsel van riet heeft een zeer groot zuiverend vermogen. Door afvalwater eerst een voorbezinking te laten ondergaan, wordt het grove afval eruit verwijderd. De wortels van het riet worden door de plant van zuurstof uit de lucht voorzien. De aanwezige bacteriën op de wortels kunnen zo de organische stoffen afbreken en ammonium omzetten in nitraat (nitrificatie). Ook de bacteriën die in de bodem van het rietveld voorkomen werken als actief slib. Het gezuiverde water komt eerst in een controleput en kan daarna worden geloosd in het oppervlaktewater via een overloop of via een pompsysteem.

Een rietveld moet wel kunnen beschikken over een oppervlakte van minimaal 3 tot 5m² per IE (Inwoners Equivalent), wil het optimaal zijn werk kunnen doen. Een rietveld vergt dus de nodige plaats; hierin kan dus een nadeel liggen van dit systeem. Hou er verder ook rekening mee dat een pas aangeplant rietveld geruime tijd nodig heeft om te groeien tot een volwaardig zuiveringssysteem. De levensduur van een rietveld is beperkt: na verloop van tijd (25 tot 30 jaar) geraakt het door de bacteriënaangroei verzadigd met gemineraliseerd slib. Het verwijderen van een verzadigd en dus onbruikbaar geworden rietveld brengt aardige kosten met zich mee. Denk bvb. aan de verwerking van het overtollige slib...

De ideale plaats voor een rietveld is als laatste zuiveriingsfase bij het gebruik van een I.B.A. (tertiaire trap).

Waterzuivering door een I.B.A.

Een I.B.A. heeft als grote voordeel dat het plaatsbesparend is. Het kan gemakkelijk in elke tuin worden ingegraven. De gangbare modellen van IBA's zijn vervaardigd uit hoogwaardige kunststof. Hun compactheid is de grootste troef. Ook in een I.B.A. wordt hetzelfde principe toegepast als in de grootschalige R.W.Z.I. of RioolWaterZuiveringsInstallatie. Aërobe bacteriën zorgen voor de afbraak van de afvalstoffen.

- Voorbehandeling in de voorbezinktank

Het afvalwater wordt in de voorbezinktank gescheiden van de zware delen die naar de bodem zinken.

- Beluchtingstank: biologische zuivering in een aërobe omgeving

Door het afvalwater in contact te brengen met aërobe bacteriën wordt de afbraak van de afvalstoffen bekomen. Het toevoegen van lucht versnelt dit proces. Een electrisch gestuurde en geautomatiseerde luchtpomp zorgt voor deze beluchting.

- Nabehandeling in de nabezinktank

In het nabezinktank wordt het bacterieel actieve slib gescheiden van het afvalwater. Het biologische actief slib gaat voor een deel terug in het beluchtingstank. Overtollig slib moet verwijderd worden. Door regelmatige controles kan voorkomen worden dat er toch slib zou worden afgevoerd samen met het gezuiverde afvalwater.

Meer informatie over individuele waterzuivering en de individuele behandeling van afvalwater of I.B.A. kan u vinden op de website van Bvba Pollet

  e-mail

 website gebouwd en geoptimaliseerd door Web Site Tuning